De auteurs stellen dat er een aantal klinische richtlijnen zijn die massage voor lage rugpijn weliswaar aanbevelen, maar dat deze tegelijkertijd aangeven dat de kwaliteit van de aangehaalde onderzoeken laag is. Een aantal richtlijnen gebruiken geen selectiecriteria voor de kwaliteit van de aangehaalde studies. De auteurs willen daarom een aanbeveling formuleren op basis van het meest recente wetenschappelijke bewijs en gegradeerd naar de sterkte van het bewijs. Bovendien laten ze experts de klinische toepasbaarheid van onderzoeks trail beoordelen.

Methode
De onderzoeksgroep bestond uit een stringente selectie van 9 methodologen en 9 klinische experts. Bovendien werden enkele experts in meta-analyse toegevoegd. Een kwantitatieve analyse methode vergelijkbaar met de Cochrane Collaboration en de Ottawa panel evidence grading system werd gevolgd.
De selectie van studies betrof massage (inclusief bindweefsel- of triggerpoint technieken) bij (sub)acute of chronische mechanische lage rugpijn, met of zonder radiculaire bevindingen. De massage kon gegeven worden als enige behandeling of in combinatie met andere manuele technieken of fysische applicaties. Men zocht naar artikelen gepubliceerd in de periode vanaf 1948 tot december 31, 2010. Dit leverde 359 artikelen op. Na een eerste beoordeling bleken er 44 potentieel relevant, waarvan er door diverse exclusie redenen er 11 RCT’s overbleven. Van de 11 RCT’s bleken er 4 van hoge kwaliteit. Alleen deze hoge kwaliteitsstudies (Jadad Scale van 3 of hoger) werden verder geanalyseerd:
Cherkin et al.,
2011, Little et al.,
2008, Quinn et al.,
2008, Preyde, 2000.

Resultaten
De auteurs vatten de resultaten samen met: ‘massage is veelbelovend bij lage rugpijn in vergelijking tot acupunctuur, zelfzorg/educatie, relaxatie therapie, conventionele fysiotherapie, en placebo’. Op basis van deze evidentie geven ze de volgende aanbeveling af: ‘Massage therapie wordt aanbevolen bij sub-acute en chronische lage rugpijn voor:
(a) een direct effect na de behandeling op beperkingen en pijn, en
(b) op korte termijn follow-up als ook therapeutische oefeningen en educatie wordt toegevoegd.

Samenvatting
De bovenstaande systematische review is in deze samenvatting slechts summier beschreven. Voor details raadpleegt men de originele bron. Waar het om gaat is dat het vier kwalitatief goede en recente onderzoeken betrof die de positieve effecten van massage bij lage rugpijn ondersteunen. De effecten op beperkingen en pijn lijken voor de korte termijn follow-up duurzamer te worden als er tegelijkertijd ook oefeningen en educatie plaatsvindt. Een bevinding die waarschijnlijk elke fysiotherapeut kan onderschrijven. Voor een gedetailleerde samenvatting van het effectonderzoek van Cherkin, e.a. (2011) zie PsychFysio.

Bron: Brosseau, L., Wells, G.A., Poitras, S., Tugwell, P., Casimiro, L., Novikov, M., Cohoon, C. (2012). Ottawa Panel evidence-based clinical practice guidelines on therapeutic massage for low back pain. J Bodyw Mov Ther, 16(4), 424-455.
Ontleend aan artikel verschenen op ©www.PsychFysio.nl van drs. P. van Burken